036. NKURIRE INGOMA UBWATSI

12° - MASOZERA

Iki gisigo kiri mu bwoko bw' " Ikungu ". MASOZERA yapfuye akiri umusore kandi atacyujuje. Agace yari amaze guhimba, cyavuzwe na murumuna we Francisko Kagosi. Inyito ya cyo irigana iya Nyirakunge, nyirakuru, wahimbye igisigo tumaze kubona kuri N°-21.

Nkurire ingoma ubwatsi

Ngoro nziza nzogera nkunze,

Ya Njozubusoro ya Busage.

Musabwa namusanganye ingeso nziza,

05 Arazicyereye Mucyo-mu-ngoma

Wa Ngozi ya Mutagomerwa,

Yaduhumurije tukiza,

Ati : nimuhumure Rubanda

Musubize umutima mu gitereko,

10 Wa Mutora ngo aratabarutse.

Yaduhumurije tukiza

Ati : nimuhumure,

Nyirambyeyi ni we ubambariye uruyundo.

Dore rya shema twararanaga i Ruyumba

15 Ruyora-mashyo yanzikiye kuyora amagana.

Urashaka imbuga nk'iyambere

Igwiza inka mu Bwakuka-ndoro bwa Ndahagaze.

Yatubwira n'inkuru itari impuha

Ni we wazambariye ikamba mw'ikamwa,

20 Ku manywa zinikiye zihabwa imitavu.

Umuraguza ni we waraguje

Imana y'imponoke,

Akaduha kwuhira.

Undi muraguza ni se

25 We waraguje iy'ukuri ya Mwikozi,

5Akajya mu ngoma.

Ariho arakarambana mu nka

Arambe no mu ngoma,

Arambane na Rusanga

30 Bashangijwe izina.

Azakomeze uruyundo rw'ababyeyi

Araduhabure aduhake.

023. NDAJE NKUBWIRE UMURASANO

07 NYIRANKUGE

Iki gisigo kiri mu bwoko bw' " Ikungu ". Ni igisingizo cya Karinga, kivuga uko yaganje amahanga. Nyirakunge yagituye Rwabugili igihe yari amaze kubomboranya amahanga. Hari nko mu 1884.

Ndaje nkubwire umurasano yagize Mugina

Mugambwa wa Mugera-nshotsi wa Nyamashema,

Iz'amakeba izihagaze ku ijosi.

Nta ngabo iterera

005 Ngo zibure gutsinda,

Ni ko ituye Nyamiringa.

Iyi ngoma ya Ngiye-ku-mariba

Usanga izirusha ni iteto, ingoma

Ya Mfitimirishyo ya Murema-nkagwe,

010 Irateka iminyago ikayisanga aho.

Bakutse umutima ab'i Rwanika

Baraca amajyo,

Barumva Rwingina

Imigabo yabavuye mu nda.

015 Usanga yizihiye urwo irimwo

Rwa Ruyenzi rwa Rubazi,

Rusangiye amarembo i Bugomba-mirishyo.

Murorwa ni ko yagahunze

Ntiteze ijabiro ryo kwima,

020 Iyo ngoma igiye urwo.

Ntizikivuga ingoma z'ibihugu

Zarabuze n'iyo zihungira,

Keretse Mugina wazigirira

Zikaza kwihakirwa na Nyamiringa.

025 Umukeno wazirembeje

Ntizimenya igihumurizo

Cya Muhizi wa Nyabahima

Bucya ahumuriza u Rwanda.

Ntizimenya Kibanza ko ibyukira

030 Ruboneza yajya i Kambere,

Ikamuvumera ikamuramutsa.

N'injishi za Muringa

N'ibihogo bikikije Mutukura,

Itetse iminyago ikayisanga aho.

035 N'intagara ziyiri imbere

Mu nzu ya Ruyenzi,

Amacumu anesha agira amashoza-ntambara.

Iyi ngoma ishumbije iz'ibihugu

Yazana Muhagurukira-kunesha wa Mujebyi,

040 Ava i Rwindagwe kuramira u Rwanda.

Nta Mwami wayihawe

Ngo ahagararwe imbere n'amakeba.

Mukozi ayigije kure

Iyi Mwikorera-kare yayiha,

045 Murekezi wa Rwibicuba

Wacukuye ingoma za Bagumana.

Ayinyagira Abataganira,

Arakoranya n'imirambi yabo

Ntuku ahagwiriza intahira.

050 Iyi ngoma Mugera-ngabo wa Nyamashema

Yayiha Mwungura-Rwanda wa Nyabuhoro,

Wayirwaniye ishyaka kwa Mwubaka-shyamba .

Yayihawe imukwiye Mwagukirwa

Ubwo agwije urugomo rw'i Munyobwa,

055 Yamushima Runyonyera-nzige.

Iyi ngoma, Rukandamizo yayiha Mukuya-ruge

Wa Rugwe rwa Rugema-nshuro,

Mashema ayihawe ahangamura Rutamu.

Yubaka i Mudashyikirwa

060 N'iminyago ya Munyura-mato ayigira imbata.

Ahera ko acubya ibihugu

Rwiyerekana-muheto rwa Mudaheranwa,

Ajya kwubaka i Mugenda-bicu.

Rwimikore rwahangamuye Ruhima,

065 Ruhingo rwa Muhanyi

Akambura Mugara ingoma.

Iyo zizirikanye ko Mugina

Igira umugambi udapfa,

Ingoma za Mugara na Mujya-ku-ruzi

070 Ruvuzo ihora mu cyunamo.

Ni ukuri ko ntisibe

Idashenye ijabiro ry'amakeba

Iyi ngoma Rukanda-muheto.

Utsindiye ubugabo Nyamiringa,

075 Rubaneza yarimye aguha Ruyenzi.

Rugondo yakuzaniye Rugabo

N'ingoma ya Nyiramutaga,

Uzigira abambari.

Uri isugi Nyamiseso

080 Musabwa yarimye aguha Murasa-burega,

Gisaza yaguhaye Kirasana

Iminyago y'i Burebwa arayikuzaniye.

Ngeri yarahiye Karume

Ko Muteri itazabangikana na Rwubaka-mazu.

085 N'amahanga nataramirwe

Turafite ingoma ndende,

Ifite ibakwe ryo kwica

Mugina yanze urugabano.

Utsindiye ubutwari Mutukura wa Ngabidasubira,

090 Ruhuma yari yamamaye

Umuhagarara kw'ijosi.

Musabike wayisenyeye ijabiro

Rugabo ije kukwakira,

Uyizana mu minyago.

095 Uri inganji Nyamiringa

Murasa-nkagwe yarimye

Aguha Rusatira-mihana.

Mwishyura-ngabo wa Ngabo idasubira

Yakuzaniye ingoma za Bitobero,

100 Mutamira-nshuro urasenya

Ijabiro rya Rukumya-migezi.

Uri inzeru ntugira inenge Nyanzobe

Ntaho urateza bagatindana iminyago.

Nta ngoma utaraka z'abakeba

105 Ni ko ituye Rwingina,

Izigenda hejuru

Minyago ikayisagurira abasangwa.

Mugina uje kuyikeza

Ikamuvura umukeno.

110 Ruhindura-nshuro yakuzaniye

Ingoma za Ruhashi, Nyamuganza

Uzivugira ku ijosi.

Akunyagira n'iz'i Bushyoma

Mashema ya Sangoma,

115 Iyo ni iminyago igira umwishyo

Agatsinda, igira n'umugeni

Avuta iminyago.

Mutamu wa Mutwikira-bageni wa Mutega-ntare

Nyiramuhanyi ahagije u Rwanda umugisha.

120 Agabira n'igitero Mucyo w'igihugu

Yajya ku nteko Ntuku

Akayihaza iminyago.

Iramushima Rwingina

Nyina wa Rugwiza-mashyo,

125 Ni we ukwiye ingoma za Rugenzi.

Nta mahanga atahinduye abahakwa,

Mutamu ni we utunze ibyaro

Biza kumuramya.

Washe umudende Nyamuganza,

130 Rugwiza-mashyo yarimye aguhaza umunyago.

Nta bihugu atakuye mwo ingoma

Nkomati ya Rweru,

Agejeje magingo aya.

Bahiye n'ibitugu abaturira iminyago

135 Rugaba-mitwe avuye kurya,

Kwa Rutamu na Munyura-mato

Inka zigatanguranwa Nyamurunga.

Mutara akazibyukurukiriza Mutukura,

Iyo itetse iheru

140 Mu bitwa bya Munanira.

Ntigisiba ibirori Mugina

Iyo inka zije zivanze n'ingoma,

Nkomati ya Nkimiranye ya Rwimikore

Yereka Nyamurunga iminyago.

145 Ndabarora ntibava mu nzira

Aho Nkibiki yaherewe na Nkozimyambi ingoma,

Ntimugire ngo ni ubwo guhakirwa inka

Mbonye Musukiranya-buhoro nta wundi basa,

Musana-rwanda wa Rwindamutsa

150 Rwimiheto asa na Mirego.

Urugero ni Mibambwe

Mu ruhame rwo mu maso,

Mu buranga asa na Yuhi.

Uzivugiye ukuri Nyamuganza,

155 Umva Ruvuzo ntiheruka imirishyo

Ihora mu cyunamo, urume rurayitonze mu gahanga.

Misabike ntikivuga,

Iheza mu ruvumba

Zitanya ko umuganzanyo,

160 Ingoma z'ibihugu

Kwa Mugara na Mugomba-ngemu.

Rwimigezi aragwa ibyobo

Ngo : mbateye icyabereka ibyambu

Byerekeza i Rwanda.

165 Ngo ize gukeza Rweza-mariba

Ikoza Rugina,

Nizikorane zize zirembe

Zihakwe na Nyamiringa,

Migina izivanye ku bugabo.

022. NKURIRE INGOMA UBWATSI

07 NYIRANKUGE

Iki gisigo kiri mu bwoko bw' " Ikobyo ". NYIRAKUNGE yagituye Rwabugili mu birori byo kwimika Ingoma-ngabe "Mpatsibihugu", yari iya kane kuri Karinga. Cyahimbwe mu mwaka w'i 1884, kandi kivugirwa i Mukingo aho " Isabukuru y'Umuganura " yabereye uwo mwaka.

Muri icyo gisigo hari mwo ko icyo gihe, Nkundiye, umwami wo ku Ijwi yari mu buhungiro aho yumviye ko Rwabugili ari mu migambi yo kumutera, amuziza ko yigometse atakiyoboka Umwami w' i Rwanda.

Nkurire ingoma ubwatsi

Ya Nkoz-umuheto ya Mikore,

Ruhaka-bose ije kuruta ibyaro.

Ifite urukumbuzi rw'Umwami

005 Iyi ngoma ya Mwuhira-kare wa Rwibicuba,

Isanga Rwimiheto i Bukwira-jana.

I Jabana bayisanganiza impundu

Ruhogo ije kwiyereka Muhirwa-rugendo.

Bahirwa n'ingoma

010 Abami ba Mwigura-ngoma wa Muhebyi,

Muhoza yaraziguze ku Ivugutiro.

Ngabo zirongora Rukebanya i Rukaza-byuma,

Rugogwe akimika Rugina.

Yahingukanye n'impundu nyinshi

015 Iyi ngoma ya Mwishya-nyagano

wa Munyaga-mashyo,

Abakaraza batambana imirishyo kwa Yuhi.

Ingoma zirasuma

Zisanganira ingabe ya Mwikozi,

Kabuye irayakira.

020 Yahingukanye ibakwe ryo kwica abahinza

Iyi ngoma ya Muhuruzi wa Mudahakana,

Iz'i Burabya yazizananye inkangura,

Iyi ngoma ya Nkoz-umuheto

Isiga Rwingohe mu gihuru.

025 Ya ngoma ya Gahaya

Ntiteze kwima isigaye mu miyonga,

Irashyitse Mareba.

Ya ngoma ya Mutizirika

I Bucirwa-miheto yahabuze ibyicaro,

030 Uyiciye inka wayambuye umuhinza.

Rwurira-biti wamuzanye ku muheto

Umwambika ingoma yawe iyi.

Nkomati iri cumu ryawe ricuze inkumbi

Risubiye kwasira,

035 Rusatira-nshuro rwa Rubazi

Wateye Nyiri urubindo,

Rugina iramwambara.

Iri cumu rya Gacanzigo riciye imihigo

N'ab'i Mutora ribazanye ku muheto.

040 Asanzwe yicira ku rugamba

Rugabira rwa Rubazi,

N'i Rwitaba rwahagize amatongo.

Ararasa akaba akumbanyije

Umuhinza wa Rusaku,

045 N'i Burambira bagasiba kuramutsa.

Asanzwe yicira mu isibo

Rusatira-byaro rwa Mikore,

Uyu Mwami wa Mwikozi

Ahekuye Mwendo.

050 Intambara y'amakuba

Mahinguka arwanya i Bukebya-mato,

Bahora mu cyunamo.

None nguyu ashoreye inka

Yishe mwo nyirazo,

055 Nziguhiga ya Rweza-mbuga

Zirazimya izuba i Buzira-nenge.

Anyaga iz'i Bukaba-mpembyi

N'izivuye i Burori,

Iminyago ihurira mu rugo.

060 Yirukana umuhinza ku Ruhetero

Murwa-rugendo wa Rugaba-mitwe,

Uwo mugoyi ariyahura

Yihisha mu rugano.

Wasize uhararitse imirambo

065 Mirindi ya Rweru,

Ugeze i Rwimitavu urasira.

Rugondo wahagurukanye icumu

Ryo kwica umuhinza w'i Burambira,

Rutuku imutabarukana ku muheto.

070 Ruca-mikore wamwicanye inkangura Nkomati,

Uwo muhinza wamwicanye ingoga

Wivugira ingoma.

Wakwivugira ingoma

Ugira icyo wayimariye.

075 Wishe Mutamba-juru, Mutamba-nkamwa

Ngo ugere ku ngeri uharambika ingogo.

Wiciye i Rwiruka, Rubanguka,

N'ab'i Bugenda baza kukuramya.

Wiciye i Rwingohe, Nkomati

080 Unyaga n'impenda i Bubanzwa-miheto.

Riratwaye icumu rya Bitondo

Iryo amajije abahinza,

Ng'iryo riramamaye ku mweya.

Ni ryo yatera Rubondo

085 Ruboneza-mabano rwa Mabara,

Ngo agere ku Nkuka

Nkomati akumbanya ingogo.

Agendera mu gicu

Akaba yishe Kirabya,

090 Kirasana cya Kizinduka

Akambika ingoma.

None wunguye ingoma

Nkomati ya Nkiranya

Baragushimye Abanyakayenzi.

095 Bagushimiye amacumu i Nyamwaseka

Kirasana ngo yahawe ari intwari.

Mugina ayeretse ibigwi

Iyo yohereje abayishokera,

Iba kwuhira amaramu

100 Nyamiringa yanga urugabano.

Yambitse ingoma zose

Nkindi ya Makuba,

Akomeje imyasiro.

Ye Banyurana ba Munyura-ngeri,

105 Barasanira ingoma

Ya Ntabwoba i Bukenyera-ntama,

Ntore za Bitondo

Zaheza icyago cy'i Butambika

Zikirahira Mutaga.

110 Harya Mugina yazana

Mugerariba na Murumankagwe,

Aje guhereza imirishyo Myasiro.

Na we yaje ari intwari

Mutagera wa Rwugamo,

115 Indorero azigira intahira.

Nta gisa ifite Masasa

Iyi ngoma ya Kirasasa,

Warayambitse iraruhuka.

Abatatu se mwari mutegeranye

120 Biyita abahinza,

Ko wabacuze inkumbi

Nkiranya ya Gaca-nzigo,

Abagoyi ubumva he ?

Abahinza bari bakomeye

125 Mukozi abandi ni amasigara-nkingi,

N'i Bubunga bari mu cyunamo.

Inkuru mbi yarabokamye barakamutse,

N'i Bushyoma baherutse imirishyo aho.

Ntiyari acyiyita umuhinza se,

130 Wa Muheza wa Sanshyimbo

Yabona Kirasana yaje,

Akihisha mu masenga.

Ng'uwo arakubana ahunga

N'igihango yatatiye,

135 Kimutaye mu ngeri.

Ni kabiri ukaba umukumbanyije,

Rukanda-mizo

Nta muhinza uzakwigera,

Agaheza ubugingo.

140 Uwo ni umwihariko

Wa Muhuruzi wa Ruhamo,

Aho ahinze ikigoroba

Kigeli cya Rugwe,

Atera umuhinza

145 Bugacya ahubatse Murasa-nkagwe.

Ingo ziruzuye i Burambirizwa-ngeri

Imihigo ya Karinga ntuyihuga,

Mahe ya Rwingoma

Mugina uyirwaniye ishyaka.

150 Niwambukiriza mu Nyabwana Bwobabuke,

Uri hagati y'u Bunyaruka-mazi,

I Nduzi uzahageza urwuri.

Ni amacumu ya Bitondo

Mbwira Mutara,

155 Ko wateranije urugabano.

Rubandanira-ngoma rwa Mbabazi

Ni amacumu ya Rubanguka,

Mbwira Rubazi

Ko ari we ugenda ibirwa.

160 Baraye mu mihayo

Abami ba Muhuruzi na Mudahakana,

Ngo imirasaniro ya Kizinduka

Yasumbye urugero.

Baraye bakuvugiye ubutwari

165 Abami ba Mashema ya Serugorora,

Ngo wagirije ibyaro.

Baravuga bakavugira amacumu

Abami ba Mucundanya-ngabo wa Rwibicuba,

N'abacambirwa ingoma

170 Wabica burandura.

Rwogera yakugororeye inka n'ingoma,

Nkiranya ya Gacanzigo

Wica Rwurira-ngoga.

Mikurazo wamuzanye ku muheto,

175 Rukandamizo urivugira i Nyamirembe

Nugera i Marorerwa,

Muramutsa-nyonga wa Nyangoma

Uribuke Abanyanganzo.

Urangije abahinza Muhabura,

180 Ubwire Abami amacumu

Ko warangije abahizi,

Ugahaka ibyaro.

021. RUHANGA RUGANJE ABAHINZA

7°- NYIRAKUNGE

Iki gisigo kiri mu bwoko bw' "Ikobyo ". Uyu Musizi-kazi yagihimbye igihe i Gisaka cyari kimaze kugaruzwa umuheto, ku ngoma ya Rwogera ariko ingabe ya cyo "Rukurura" itaraboneka. Ayo mateka ni yo iki gisigo kigamije kutumenyesha.

Ruhanga ruganje abahinza,

Rwa Miheto ya Rwindamutsa,

Ndiranye ahetse induzi,

Rwenga kurya uri Rwingoma.

005 Urasana uca ibiraro

Nka Kigeli cya Rugogwe.

None wasiye umudende,

Barasusurutse Abami,

B'i Fata-nyana kwa Bitondo

010 Bateretse indwanyi.

N'i Museso baramuzi,

N'umuhinza usigaye mu cyezi,

Ariyimbire icyobo.

Urukundo rwinshi rusaguka inda

015 Rwigoma rwa Ngoboka na Rwango-ruke,

Narusheshekaje nkuvuga imyasiro.

Kabanza yimirije Kiramutsa kirasana

Musangwa agaba yibambuye ,

Mubwira inganzo ya Rugwe.

020 Barashyire amaso abahinza,

Barore imihana bari bubatse :

Arayibahebeje Muhimuzi,

Wa Rundura-ncuro,

Arabasenyeye Museso.

025 Ko yabaganzaga akiri umutavu

Murangamira-ncuro wa Bicano

Ubwo amaze kwiyereka ingabo ,

Abakuye ku ngoma.

Mukemwa henga urebe

030 Ko abakurusha kurasana

Nkoze imyambi ya Mikore,

Ya Ngoma ya Muzimya-waka,

Iheruka ijabiro aho.

Yabaye ikirara,

035 Iraraguza mu gasozi,

Yaturanye n'ubusega,

Ikitahira mu masenga.

Ko yangana n'ingoma yabo,

Musendwa wa Bazimya

040 Ko adateze kwima "Rukurura",

Bazakarabira ku ki ?

Aricwa n'umuvumo,

Wa Kimenyi cya Kiroge,

Ni wo Mugisha mubi wamwikomye.

045 Umukuye i Rwanda,

Yahabonye sekuru yenda-nzuzi,

Arayiyubikije agiye kuyimuraga.

Mbega Musendwa,

Ntiwari ukiyita umuhinza

050 Wa Gihunda-mutwe

Ikinyoma kirumye,

Ugiye guhaba.

Aricwa n'igihango

Yahabwa n'Umwami

055 Mubura-zina wa Mwiyahuzi,

Igihango gihora uko.

Ntigitatirwa ntigihungwe

Ntikirangira mu mutima,

Ubwo yabanje ibisazi,

060 Gishigaje kumurimbura.

Ntiyibare gukira,

Yakoze amabi menshi

Musendwa wa Bazimya,

Umuvumo w'ababyeyi uramugarutse.

065 Azize imandwa zo kwa nyina

Arakoraniwe nibahebe.

Na Ryangombe yatatiye,

Imuterereye ikinyago.

Nabonye ko ariho umwikomo,

070 Yamutumira ngo amukize,

Mukera-guhiga wa Mikore,

Yaramuka amutoreye amagana

Agatorana kugoma.

Reka asenyerwe yarisemeye,

075 Iyo anywa agasinda,

Ngo arahiga rutaratsa-busoro.

Asigaye yicuza icyo yakoze

Nta we ucumurira Rwingoma

Akazarara mu rugo.

080 Aribuke no kwiyahura

Yifashe ingoyi

Kwiririrwa ingoma.

Umusazi yihaye ibiseko,

Aratuze ntizihabwa

085 Zima umuhatsi.

Narore Rweza-mariba ngo aranganza,

Narore iminyago itingingwa,

Ya Ngabe Nyamiringa

Ngo irasanganira iminyago.

090 Tubarusha Umugabe,

Wambarira ingoma impumbya,

Mukesha-jabiro wa Makara,

Iyo atetse i Kambere

Iminyago irashyira ikaza.

095 Nta mahanga atahinduye abahakwa,

Nyiramuhanyi tumutatira ukuri.

Kurya ari Rugira,

Yanze urugabano,

Mugaba-jana wa Mutegantare

100 Arengeje urugabano.

Agejeje i Mareba,

Nifate kuno baracikirijwe,

Baze kugeza Mutozi,

Mutamu afite umurwano.

105 Nta we umubanza ngo yibare,

Inka ze atazimunyaze,

Muteka-ngabirano wa Muvug-atuje

Mukayuhi yanga akarusho.

Nguyu Mutima muke

110 Arateragiye agiye kurya,

Guhingiriza i Buhanda-birenge.

Asigaye abitungiye,

Mutanga-nkanwa wa Bitondo,

Atinze ku ndagano ze.

115 Aracurana inkumbi,

Akivugana inkindi Nkibiki,

N'i Butayi abatesha imirishyo.

Yivugana ingoma yishe mwo nyirazo,

Nzoza ya Nzogera,

120 N'i Butubya-maguru baratamarirwa.

Ahatera ikibunda birafata,

Kibanguka arivuga na Rugabo,

Ayizanira Rugina

Yarasana atyo

125 Rugenzi rwa Ruhogo

N'i Burembwa azigira imbata.

Bamuha impundu bose,

Mu mpinga ya Buvuga-mandwa

N'i Bucunda-mbu baramusanganira.

130 Aganza Mudasimbana,

Musabwa wa Rwimisakura

Asenyera Rwumya-ngeri.

Mihigo yarasanye atyo

Ruhindura-byaro rwa Ruhamo,

135 N'iz'i Burumba-mano arazizana.

Anyaga iza Bweru,

N'iz'i Burambira arazikuba,

Arakoranya iyo minyago,

Yambukira ino.

140 Yumva ko waganje ibihugu

Ruhina-ncuro arivuga,

Ngo yakubanza ingororano.

Mpiguriza Rwingina,

Rwema sinabeshye,

145 Mugina ndaka impigano.

Naraguriye ku Mutukura,

Ko izatembagaza Rukaba-shyamba,

N'igihe cyo gukira,

Uwakejeje Nyamiringa

150 Iyi ngoma ya Mirego

Shoza yarazishokeye

Mashema ya Rwingoma

Azitegurira inzira.

Bagarura yarahiguze Mihigo

155 Abiza Rwimirera,

Kuzirika ingoma ,

Baturagiza yateze umubiri,

Mutagera wa Bitondo

Kuzahagira imbata.

160 Uhoreye Rwingoma Rwesa,

Ubwo yagize inama urabahimye.

Mbonye uzizuye amahari,

Mukesha-nzobe wa Rwimbabazi,

N'abamurinze arabarimbura.

165 Reka abaganze,

Ntiyabitsa Rugwiza-mashyo,

N'amakeba ayagize amambari.

Uhize n'inkuba,

Aba yahaze amagara

170 Yamena ahunga,

Ikamutwikira imihana.

Ngaho ararikarambuye Rubuguza,

Iryiciye i Bushyirwa-mpiza,

Mpabuka ashubije kwasira.

175 Watera n'utabizi gusiga, Museso,

Umurasano ufite none uraganje.

Arabavuza urubango Rubanguka

Na njye nkaberwa,

Imihayo ya Rubanza-kwesa,

180 Zibyaye inkomati inka z'ibihugu.

Mugaba wa Mugaba kurya,

N'abazazizana barakandwa amaguru.

Zizaba zica mu marembo y'iwacu,

Mucana-mbuga ava kwica u Bukena-kwambara.

185 Cana uzihe abakuzanira inka,

Nkomati ya Rwimiheto,

Waciye inkamba.

Aravunya bikamubera

Araca urubanza rubanguka

190 Yizihiye Rubanda.

Ubwo wenze Ingabo urwana

Mahe ya Rwingoma ,

Yuhi agushimiye imiheto.